• Ana Sayfa  /
  • Genel   /
  • Deklaratif Hafıza Nedir? Deklaratif Hafıza Türleri Nedir?
Deklaratif Hafıza Nedir? Deklaratif Hafıza Türleri Nedir? deklaratif hafıza nedir - bildirimsel hafıza nedir-nelerdir Full view

Deklaratif Hafıza Nedir? Deklaratif Hafıza Türleri Nedir?

Deklaratif Hafıza Nedir / Deklaratif Hafıza Türleri Nedir – Hafıza türlerinin tam olarak anlaşılması için öncelikle bahsedilen hafızanın tanımlanan hafıza türlerinin içindeki konumunun iyi bilinmesi gerekir. Bu anlamda önce deklaratif hafızanın hangi hafıza tanımının altında yer aldığına bir göz atalım.

Temel olarak hafıza en üst seviyede “Kısa Süreli Hafıza (Short Term Memory)” ve “Uzun Süreli Hafıza (Long Term Memory)” olarak ikiye ayrılmaktadır.

Uzun Süreli Hafıza ve Kısa Süreli Hafıza - Hafıza Çeşitleri

Kısa Süreli Hafıza Nedir?

“Kısa Süreli Hafıza” adı üzerinde bilgilerin kısa süreli olarak tutulabildiği hafıza türüdür. Daha önceden bilmediğiniz bir telefon numarası söylendiğinde, o numarayı çevirinceye kadar unutmamak için içinizden tekrar ederek numarayı çevirmek için kullandığınız hafızadır. Burada tutulan bilgiler uzun süreli ve kalıcı değildir. Nitekim içinizden tekrar ederek çevirdiğiniz numarayı 5 – 10 dakika sonra sorulsa, bir yere yazmadıysanız hatırlayamazsınız.

Bir şeyin uzun süre hatırlanabilmesi için uzun süreli hafızada tutulması gerekir. Bu makalede amaç sadece hafıza tanımları olduğu için, kısa süreli hafızadan bilgi nasıl uzun süreli hafızaya geçer vb. konulara değinilmeyecektir. Bu konular ayrı makale konularıdır.

Uzun Süreli Hafıza Nedir?

Uzun Süreli Hafıza” bilgilerin uzun süreli olarak tutulduğu hafıza veya hafıza depolarıdır. Yaşadığınız olayları, okulda öğrendiğiniz bilgileri, bisiklete binmenizi sağlayan yeteneklerinizi kısa sürede unutmazsınız. Uzun süre hatırlarsınız. Çünkü bu bilgiler uzun süreli hafızanızda yer almaktadır. Bilginin uzun süreli hafızaya geçmesi için çeşitli zihinsel kodlama işlemlerine tabiî tutulması gerekmektedir.

Hafıza türlerinin günümüzde kabul gördüğü anlamda sınıflandırılması 1972 yılında Kanadalı Bilim Adamı Dr. Endel Tulving tarafından yapılmıştır. Bu sınıflamaya göre “Uzun Süreli Hafıza” kendi içinde “Deklaratif Hafıza (Bildirilebilen Hafıza)” ve “Dekleratif Olmayan Hafıza (Bildirilemeyen Hafıza)” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

Long term memory - Uzun Süreli Hafıza

Non-Deklaratif Hafıza” veya “Deklaratif Olmayan Hafıza” (Non-declarative memory)” açıkça ifade edilemeyen ve bildirilemeyen hafıza türleridir. Bu anlamda “Bildirilemeyen Hafıza” olarak da anılmaktadır. Anlatılamıyor olmasından dolayı bu hafıza türüne “Örtük Hafıza (Implicit Memory)” da denmektedir. Bu makalenin konusu “Deklaratif Hafıza” ve “Deklaratif Hafıza Türleri” olduğu için “Deklaratif Olmayan Hafıza” ve türleri bir başka makaleye bırakılmıştır.

Deklaratif Hafıza Nedir?

Deklaratif Hafıza yaygın olarak  “bildirimsel hafıza”, “bildirilebilen hafıza” olarak da adlandırılmaktadır. Kişinin bilincinde olduğu, başkalarına anlatabildiği, ifade edebildiği ve bildirebildiği bilgileri içermektedir. Kişinin hayatı boyunca yaşadığı tüm olayları, öğrendiği bilgileri ve gerçekleri kapsamaktadır. “Açık Hafıza” olarak da bilinen bu hafıza kendi içinde de “Epizodik Hafıza” ve “Semantik Hafıza” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

Epizodik hafıza “Anısal Hafıza” olarak da bilinmektedir. Bu hafıza, yaşanmış olayları organize edilmiş imajlar halinde yer ve zaman detayıyla birlikte depolamaktadır. Tüm otobiyografik olayları içermektedir. İlkokula başladığınız ilk günü hatırlamanız bir epizodik hafıza icraatıdır.

Semantik hafıza kendi içinde “Anlamsal Hafıza” olarak da adlandırılmaktadır. Bu hafıza öğrenilen bilgilerin anlamlı hale gelmesini sağlar. Tüm yaşamınız boyunca okulda veya tecrübelerle öğrendiğiniz tüm bilgiler ve gerçekler bu hafıza kapsamı içindedir.

Bildirimsel Hafıza / Açık Hafıza / Bildirilebilen Hafıza - Declarative Memory / Deklaratif Hafıza

“Epizodik Hafıza / Anısal Hafıza” ve “Semantik Hafıza / Anlamsal Hafıza” ile ilgili daha fazla bilgi edinmek ve daha fazla örnek görmek için aşağıda tavsiye edilen makaleleri de okuyabilirsiniz.

Epizodik Hafıza / Anısal Hafıza

Semantik Hafıza / Anlamsal Hafıza

Yorumlar

yorum

YAZAN Melik Duyar

 

md-small Melik Duyar’ın ücretsiz 7 Elektronik Beyin Eğitimi programına katılmak için, buraya tıklayın.
Melik Duyar’ın ücretsiz 6 Elektronik Hızlı Okuma programına katılmak için, buraya tıklayın.
Melik Duyar’ın ücretsiz "Mega Hafıza" dergisinin adresinize gönderilmesi için, buraya tıklayın.